„Portrety dusz”. Malarstwo Olgi Boznańskiej – wykład M. Kozaneckiej-Zwierz

„Malarka dusz”,  osobowość niezwykła, portrecistka, która pozostawiła po sobie blisko 3000 prac – Olga Boznańska. To jej życiu i twórczości poświęcony był 20 III 2025 r. wykład Marzeny Kozaneckiej-Zwierz, historyka sztuki, skierowany do słuchaczy Łowickiego Uniwersytetu Trzeciego Wieku. Ciekawa forma przekazu wzbogacona prezentacją multimedialną sprawiły, że wysłuchali go z wielkim zainteresowaniem.

W 2025 roku przypada 160. rocznica urodzin oraz 85. rocznica śmierci Olgi Boznańskiej ­– jednej z najważniejszych postaci polskiego świata artystycznego przełomu XIX i XX wieku, najbardziej znanej polskiej artystki tego okresu. Obrazy Olgi Boznańskiej należą do najważniejszych dzieł polskiego malarstwa modernistycznego i kanonu historii sztuki, a jej kariera stanowi przykład jednego z najwybitniejszych polskich sukcesów artystycznych na arenie międzynarodowej” - Uchwałą Sejmu RP, rok 2025, został ustanowiony Rokiem Olgi Boznańskiej.

Urodziła się w Krakowie w 1865 r., tu kształciła się na Wyższych Kursach dla Kobiet  Adama Baranieckiego, następnie przez 12 lat w Monachium, od początku 1886 r., osiągając sławę międzynarodową, prezentując swoje prace w Pradze, Lwowie, Wiedniu, Paryżu, Berlinie. W tym czasie powstały obrazy, które dziś kojarzone są z jej nazwiskiem: „W oranżerii”, „Portret chłopca w gimnazjalnym mundurku”, „Dziewczynka z chryzantemami”, „Portret Paula Nauena”.

Od 1898 r. mieszkała w Paryżu, stając się jedną z najbardziej rozpoznawalnych i chętnie odwiedzanych polskich artystek. Wielokrotnie nagradzana (m.in. w Londynie, Lwowie, Paryżu, Warszawie), była osobą, która całkowicie poświęciła się sztuce. Zmarła samotnie w październiku 1940 r., spoczywa w Montmorency pod Paryżem.

Kozanecka-Zwierz, prezentując wiele zdjęć prac Olgi Boznańskiej zaciekawiła studentów-seniorów z ŁUTW „wątkami łowickimi” w twórczości artystki. W 1905 r. artystka namalowała portret Zofii Kirkor-Kiedroniowej (1872-1952), pochodzącej z Borowa, siostry Władysława Grabskiego. Z kolei w 1916 r. powstał portret Wandy Chełmońskiej (1891 – 1971), córki Józefa Chełmońskiego, która studiowała malarstwo w Paryżu. Ta z kolei namalowała w 1925 r. portret Boznańskiej.

Olga Boznańska jest artystką, która zachwycą subtelnością, uczuciowością i oryginalnością.

A na koniec spotkania prelegentka zachęciła słuchaczy do obejrzenia oryginalnych prac tej artystki (między innym) na wystawie pt. „Co babie do pędzla?! Artystki polskie 1850 – 1950”, która będzie czynna w Muzeum Narodowym w Lubinie w dniach 26 IV – 5 X 2025 r. Jej celem jest ukazanie znaczenia twórczości kobiet XIX i pierwszej połowy XX wieku w życiu artystycznym. Na Zamku Lubelskim zaprezentowanych zostanie kilkaset dzieł sztuki stworzonych przez 133 działające w kraju i za granicą artystki, m.in.: Olgę Boznańską, Zofię Stryjeńską, Melę Muter, Alicję Halicką, Annę Bilińską, Magdalenę Gross, Annę Rajecką, Katarzynę Kobro, Anielę Pająkównę, Ewę Łunkiewicz Rogoyska, Małgorzatę Ładę-Maciągową, Wandę Chełmońską, Esterę Karp, Dorę Biankę i Teresę Roszkowską. Zgromadzone na wystawie dzieła pochodzą z kolekcji prywatnych oraz ze zbiorów muzealnych, z Polski, Francji i Luksemburga. Znaczna część prac nie była dotychczas eksponowana.